Meslek hastalıklarına giriş çıkmış sorular
İşyeri hekimliği sınavında meslek hastalıklarına girişten 29 sınavda 73 soru çıktı. Meslek hastalıkları listesinin beş grubu 11 sınavda 14 soru, yükümlülük süresi 10 sınavda 12 soru getirdi. Son 3 yılda konu çıkmış soruların %5,1'ini oluşturdu; 29 sınavın genelinde pay %3,9.
Son güncelleme: 18.11.2026
Meslek hastalıklarına girişten kaç soru çıktı?
Bir sınavda 0 ile 9 arasında soru geldi; 9 soruyla rekor Aralık 2013'te. Aralık 2021 ve Mayıs 2023'te konudan hiç soru yoktu.
MEB'in 100 soruluk 8 sınavında 34 soru çıktı, sınav başına 4,3. Sınav 50 soruya indikten sonraki 21 sınavda 39 soru var: sınav başına 1,9, pay %4,3'ten %3,7'ye indi. Son 3 yılın 7 sınavında ise 18 soru geldi; sınav başına 2,6 ve pay %5,1 ile konu yeniden yükseliyor.
Konu, soru sayısına göre konu dağılımı listesinde yedinci sırada.
| Sınav | Soru sayısı |
|---|---|
| Aralık 2023 | 3 |
| Mayıs 2024 | 1 |
| Aralık 2024 | 4 |
| Mayıs 2025 | 3 |
| Aralık 2025 | 2 |
| Mayıs 2026 | 5 |
Meslek hastalıklarına girişte en sık kalıplar
Liste gruplarını soran kalıp 11 sınavla en yaygın olanı, ama son kez Aralık 2025'te geldi. Mayıs 2026 sınavında yükümlülük süresi, beklenen sıklık, genel özellikler ve ILO listesi kalıpları yine soruldu.
| Kalıp | Soru | Sınav | Son çıkış |
|---|---|---|---|
| Listenin beş grubu: etken ya da hastalık hangi grupta, hangi grup listede yok | 14 | 11 | Aralık 2025 |
| Yükümlülük süresi ve süre aşılınca meslek hastalığı kabulü | 12 | 10 | Mayıs 2026 |
| Tanı ve kararda yetkili kurumlar: rapor veren hastane, karar veren kurul | 7 | 5 | Mayıs 2022 |
| Tanıda çalışma öyküsü ve işyeri ortam ölçümü | 5 | 5 | Aralık 2024 |
| Beklenen sıklık ve Türkiye'de az saptanmanın nedenleri | 7 | 5 | Mayıs 2026 |
| Genel özellikler ve tedavi ilkeleri | 5 | 4 | Mayıs 2026 |
| ILO meslek hastalıkları listesinin başlıkları | 5 | 5 | Mayıs 2026 |
| Yasal tanım ve iş kazasından ayrımı | 3 | 3 | Kasım 2020 |
Liste grupları, yükümlülük süresi ve karar zinciri
Liste, 2008 tarihli çalışma gücü kaybı oranı tespit yönetmeliğinin Ek-2'sinde. Beş grup var; listeyle ilgili 14 sorunun çoğu bir etkeni ya da hastalığı doğru gruba koymanı istiyor.
- Yükümlülük süresi, işten fiilen ayrıldığın tarih ile hastalığın ortaya çıktığı tarih arasında geçebilecek en uzun süre. Maruziyet süresi ise hastalığın oluşması için gereken en kısa etkilenme süresi.
- Süre aşılmışsa hastalık klinik ve laboratuvar bulgularıyla kesinleşmiş ve etken işyeri incelemesiyle kanıtlanmışsa, Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu kararıyla meslek hastalığı sayılabilir. Üniversite hastanesinin onayı yetmez.
- Pnömokonyozun meslek hastalığı sayılması için tozlu yer altı ya da yer üstü işyerinde toplam en az 3 yıl çalışmış olmak gerekir.
- Listede olmayan mesleki bulaşıcı hastalıkta yükümlülük süresi olarak hastalığın en uzun kuluçka süresi alınır.
- Yükümlülük süreleri hastalığa göre değişir: metallerin çoğunda 1 yıl, kurşunda 3 yıl, kadmiyum ve berilyumda 5 yıl. Listedeki en uzun süre 10 yıl (silikoz, asbestoz), en kısası 3 gün (akut basınç hastalığı).
- Meslek hastalığını SGK'nın Kurum Sağlık Kurulu tespit eder (5510 sayılı Kanun md.14). Esas alınan raporu SGK'nın yetkilendirdiği hastaneler düzenler; işyeri hekimi ön tanı koyup sevk eder.
- İşveren, kendisine bildirilen meslek hastalığını öğrendiği tarihten itibaren 3 iş günü içinde SGK'ya bildirir (6331 sayılı Kanun md.14).
| Grup | Kapsam | Sınavda geçen örnek |
|---|---|---|
| A | Kimyasal maddeler | Kurşun, kadmiyum, arsenik (sinir sistemini ya da böbreği tutsa da A) |
| B | Mesleki cilt hastalıkları | Kanserojen maddelerle oluşan deri lezyonları |
| C | Pnömokonyozlar ve diğer mesleki solunum hastalıkları | Silikoz, asbestoz, bisinoz, mesleki astım |
| D | Mesleki bulaşıcı hastalıklar | Salmonella gibi zoonozlar |
| E | Fizik etkenler | Gürültü, titreşim, iyonlaştırıcı radyasyon, basınç değişimi, kas-iskelet hastalıkları |
Meslek hastalıkları listesinde grup tuzağı
73 sorunun 28'i olumsuz kökle geldi; yani her beş sorudan ikiye yakını "hangisi değildir" diye soruyor. Bunu 15 tanım, 9 sınıflama, 8 öncüllü ve 7 sayısal soru izliyor. Klinik vaka tipinde yalnız 1 soru var.
En sık tuzak listeyle ilgili: mesleki kanser, psikolojik hastalıklar ve kas-iskelet hastalıkları ayrı bir grup gibi görünür ama listede böyle bir grup yok. Kas-iskelet hastalıkları E grubunda, kurşuna bağlı felç ise fizik değil A grubunda.
İkinci sık karışıklık yükümlülük ile maruziyet süresi arasında. Yükümlülük işten ayrıldıktan sonra geçebilecek en uzun süre, maruziyet hastalık için gereken en kısa etkilenme. Süre aşımında karar mercii Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu.
5 sorunun resmi cevabı bugünkü mevzuat ya da veriyle uyuşmuyor. Kayıt ve bildirim kalıbında 2011'den bir cevap eski düzenlemeye (2 iş günü) dayanıyor, bugün süre 3 iş günü. SGK istatistiği sorularında da eski yıllarda en sık grup pnömokonyozlardı; 2024 SGK İstatistik Yıllığı'nda en kalabalık grup listede olmayan hastalıklar.
Önce beş grup ve yükümlülük süresi
Yükümlülük sürelerinin ayrıntısı mesleki solunum sistemi hastalıkları ve toksikoloji sayfalarında yeniden geçiyor. İşle ilgili hastalık ile meslek hastalığı ayrımını işle ilgili hastalıklar sayfası anlatıyor.
Eğitim programında konuya 6 saat ayrılıyor. Listenin beş grubu ile yükümlülük süresi kuralı tek başına 26 soru getirdi; çalışmaya bu ikisiyle başla. Yükümlülük sürelerinde her hastalığı değil uç değerleri ve sık sorulan metalleri bilmek yetiyor. Son adım tanı ve karar zinciri: yetkili hastane, Kurum Sağlık Kurulu, süre aşımında Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu.
Hazırlık uygulaması
13 Aralık sınavına 14 günlük plan: çıkmış soru kalıplarından özgün sorular, kalıp kartları ve 3 deneme sınavı.
1.499 TL14 Aralık'tan itibaren 3.499 TL · tek ödeme, bir sonraki sınava kadar erişim
Satın alÖdeme iyzico ile alınır. Satıcı: Arkuat (arkuat.com).
Sık sorulanlar
Meslek hastalıklarına giriş konusundan kaç soru çıkar?
29 sınavda 73 soru çıktı, sınav başına 0 ile 9 arası. Son 7 sınavda toplam 18 soru geldi; Mayıs 2026'da 5 soru vardı.
Meslek hastalıklarına girişte en çok ne soruluyor?
Meslek hastalıkları listesinin beş grubu 11 sınavda 14 soruyla, yükümlülük süresi ve süre aşımı 10 sınavda 12 soruyla öne çıkıyor. Tanı ve karar sürecinde yetkili kurumlar 7 soruyla üçüncü sırada.
Yükümlülük süresi aşılırsa hastalık meslek hastalığı sayılır mı?
Sayılabilir. Hastalık klinik ve laboratuvar bulgularıyla kesinleşmiş, etken işyeri incelemesiyle kanıtlanmışsa Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu kararıyla meslek hastalığı kabul edilebilir.
Kanser, meslek hastalıkları listesinde ayrı bir grup mu?
Hayır. Liste A-E beş gruptan oluşur; mesleki kanser, psikolojik ve kas-iskelet hastalıkları için ayrı grup yoktur. Bu, olumsuz köklü sorularda en sık kullanılan çeldirici.
Kaynaklar
- Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, Ek-2 listesi (mevzuat.gov.tr)
- 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu, md.14 (mevzuat.gov.tr)
- 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, md.14 (mevzuat.gov.tr)
- ILO List of Occupational Diseases (revised 2010)